2B-Story

        สิ่งมีชีวิตที่อยู่ภายใต้สายน้ำ มนุษย์เรายากจะสัมผัสได้โดยตรงว่าพวกเขาดำรงชีวิตกันฉันใด

        นอกเหนือจากที่เราเรียนรู้ในสารคดีทางโทรทัศน์ หรือจากหนังสือ ตำราเรียน เอกสารต่างๆ แต่จะมีสักกี่คนที่อยากจะสัมผัส รับรู้ถึงแก่นแท้ของชีวิตในผืนน้ำ

        “งานประมงน้อมเกล้าฯ ครั้งที่ 20” ซึ่งจัดขึ้นระหว่างวันที่ 4 - 13 กรกฎาคม 2551 ณ บริเวณหน้าศูนย์การค้าฟิวเจอร์พาร์ค รังสิต โดยมีสมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าจุฬาภรณ์วลัยลักษณ์ อัครราชกุมารี เสด็จเป็นองค์ประธานเปิดงาน เมื่อวันที่ 7 กรกฎาคม 2551

        ย้อนเวลากลับไปหนึ่งวันก่อนหน้านั้น ผมตัดสินใจดั้นด้นเดินทางจากเมืองย่าโม โคราช มาสู่สถานที่จัดงาน ภายใต้สภาวะปัญหาราคาน้ำมันแพงทะลุเพดาน ซึ่งอาจจะเป็นอุปสรรคต่อการตัดสินใจเดินทางอยู่บ้าง  แต่ทว่า..... กลับมิได้เป็นข้อจำกัดที่ผมต้องออกมาแสวงหาความรู้ การสัมผัสชีวิตในสายน้ำ และบรรยากาศของการเข้าชมงานต่อย่างใด

        กับบัตรค่าผ่านประตูราคาเพียงยี่สิบบาท นับว่าคุ้มค่าในแง่ของความรู้ การสัมผัสความอัศจรรย์ของอาณาจักรแห่งชีวิตใต้ผืนน้ำ และบรรยากาศแห่งการเรียนรู้ของผู้คนมากหน้าหลายตา จากทั่วทุกสารทิศ เข้าร่วมชมงานกันอย่างแน่นขนัด จนสถานที่จัดงานเล็กและแคบลงไปจากเดิมเยอะทีเดียว

        “นีโม่....... นีโม่.......”

        เด็กหลายคนมักตะโกนเรียกชื่อ เมื่อพานพบกับเจ้าปลาการ์ตูนตัวจ้อย ซึ่งมีชื่อเต็มในรูปแบบวิทยาศาสตร์ว่า Anemonefishes มีชื่อเสียงและเป็นที่รู้จักกันจากภาพยนตร์อนิเมชั่น Finding Nemo สุดฮิต พวกเขาพากันแหวกว่ายอยู่ในตู้ปลาขนาดเขื่อง ท้าทายต่อสายตาและลำกล้อง (ถ่ายรูป) ของผู้คนที่เข้าชมงาน

        นอกเหนือจากปลาการ์ตูน ซึ่งเป็นพระเอกของงานในสายตาเด็กๆ กุ้งการ์ตูน หรือมีชื่อทางวิทยาศาสตร์ว่า Harlequin Shrimp ก็ได้รับความสนใจไม่แพ้กัน อันเนื่องมาจากรูปร่าง ลักษณะ สีสัน และท่าทางอันแปลกประหลาด อันเป็นที่สะดุดสายตาของผู้คน

        นอกเหนือจากนี้ เหล่าบรรดาพลพรรคปลาน้ำจืด นำโดย ปลาช่อน และปลาชะโด ซึ่งได้รับความสนใจจากผู้คนมากพอสมควร แม้จะเป็นเพียงปลาพื้นบ้านก็ตาม พวกเขามักจะแสดงอาการเอียงอาย เมื่อยามเห็นผู้คนกลุ้มรุมให้ความสนใจ เขาได้แต่อิงแอบอยู่ด้านหลังก้อนหิน มิย่างกราย แหวกว่ายออกมายังเบื้องหน้า

        แต่ไฮไลท์ของงานอยู่ที่การประกวดปลาหลากหลายสายพันธุ์ ซึ่งมีทั้งปลาคราฟ ปลาหมอสีครอสบีส ปลาหางนกยูง ปลาทอง ปลากัด ปลาปอมปาดัวร์ และปลาทรงเครื่อง (ชื่อชนิดของปลา มิใช่อาหารจานเด็ด) รวมถึงการประกวดตู้ปลาสวยงาม ซึ่งนับว่าสวยงาม ควรค่าต่อรางวัลที่ได้รับ

        ปลาที่เลี้ยงในตู้อาจจะเป็นไปเพื่อความสวยงาม บางครั้งก็แฝงด้วยมหันตภัยร้ายโดยมิรู้สึกตัว ดังเช่นปลาซัคเกอร์ (Suckermouth Catfishes) หรือปลาเทศบาล ซึ่งเป็นสายพันธุ์จากลาตินอเมริกา มีผู้นิยมนำไปเลี้ยงไว้ในตู้ปลา เพื่อให้ทำความสะอาดเศษอาหารที่ตกค้างในตู้
 
        เมื่อปลาซัคเกอร์ตัวใหญ่ขึ้น เจ้าของก็ไม่ปลื้ม จึงนำไปปล่อยในแหล่งน้ำธรรมชาติ จนมีการแพร่พันธุ์มากขึ้น เขมือบกินสัตว์น้ำเป็นอาหารจนทำให้ปริมาณสัตว์น้ำธรรมชาติลดลงอย่างรวดเร็ว จนเกิดความหวั่นเกรงกันว่า ปลาพื้นเมืองอยู่ในภาวะที่สุ้มเสี่ยงต่อการสูญพันธุ์

        “ปิรันย่า” เป็นอีกชื่อที่เราน่าจะรู้จักกันดี กับพิษสงของมัน ซึ่งมาอวดโฉมกันเป็นฝูงภายในตู้ รวมถึงสัตว์น้ำต่างถิ่นชนิดอื่น ที่เป็นอันตรายต่อปลาพันธุ์พื้นเมือง และระบบนิเวศวิทยาทางน้ำของไทย

        นอกจากปลาหลากหลายสายพันธุ์ ที่อวดประชันโฉมแข่งกันภายในงานแล้ว ยังมีสัตว์น้ำหรือสัตว์ครึ่งบกครึ่งน้ำเข้าร่วมงานนี้เช่นกัน ดังเช่นจระเข้เผือก ซึ่งมีขนาดความยาวตั้งแต่หัวจรดลำตัวเพียงสองเมตร หลบมุมภายในบ่ออย่างสงบเสงี่ยม กับเต่าคองู ซึ่งให้ความรู้สึกเหมือนกับเป็นญาติห่างๆ ของไดโนเสาร์พันธุ์บรอนโตซอรัสยิ่งนัก

        ยังมีสัตว์น้ำ หรือสัตว์ครึ่งบกครึ่งน้ำชนิดอื่นที่ผมมิอาจกล่าวในคอลัมน์นี้ได้ทั้งหมด แต่ก็เพียงพอที่จะเรียกความสนใจจากผู้คนให้มาเข้าร่วมชมงานอย่างล้นหลาม

        การเรียนรู้ เป็นสิ่งที่ดี โดยเฉพาะเด็กๆ และเยาวชน ควรจะได้รับการสนับสนุนให้เกิดการเรียนรู้ แลกเปลี่ยนความรู้ ความคิดเห็น และประสบการณ์ซึ่งกันและกัน อันก่อให้เกิดการพัฒนาเป็นไปอย่างสร้างสรรค์

        สุดท้ายนี้ ผมขอฝากข้อคิดไว้สักนิด ว่าด้วยเรื่องการเรียนรู้กันพอหอมปากหอมคอ

        ธรรมชาติมิได้ต้องการให้มนุษย์เข้าใจตนเองอย่างถ่องแท้แต่เพียงถ่ายเดียว

        หากแต่ต้องการให้เกิดการเรียนรู้ในการใช้ชีวิตร่วมกันอย่างสมดุล

        เพื่อจรรโลงโลกใบนี้ให้น่าอภิรมย์ยิ่งขึ้นต่อไป

 


                                                                                                    ดินสอ 2B
                                                                                                    ---------